Zondagsrust is een bijzonder fenomeen. Het best te genieten in de ochtend. Het best in de stad.
Dat zit zo.
Je kunt, zeker in de zomer, wel op zondagochtend op de Noordkaap staan, maar die verschilt precies niks van de donderdagnacht, of anders wel de dinsdagmiddag. Dat gaat trouwens ook op in de winter. Zelfde voor een bergwandeling langs het Lyngenfjord. Maakt niet uit of je dat op maandag, woensdag of zondag doet in de ochtend, middag of avond. Het is er altijd rustig en het uitzicht is er elke keer weer mooi.
Nee, dan de stad.
Zondagsrust daalt nergens zo duidelijk neer als in een stad. Stilte waar er anders geluid is. Winkels dicht die anders open zijn. Koffiezaakjes gesloten, cafébazen op één oor. De auto’s die er zijn, staan geparkeerd.
Beschaafd volk ook, dat zich op zondagochtend door een stad verplaatst. Doen doorgaans geen vlieg kwaad. Zij zijn hier immers ook voor hun rust.

Van boven naar beneden

Stedelijke zondagsrust is universeel en in Ålesund is het niet anders. Om half tien staan we op het Aksla Utsiktspunkt. Het terras, van waar je de stad het best kunt zien liggen in de zomerse ochtendzon, is gesloten. Ver beneden verlaat de Hurtigruten zojuist de haven.
We dalen af, 418 traptreden tot we in de stad staan waar we net nog over uitkeken. Over Ålesund is genoeg te vertellen. De klipvishoofdstad – gezouten en gedroogde kabeljauw – van de wereld. De Portugese bacalao komt voor meer dan 90% hier vandaan.
In de winter van 1904 brandde de stad bijna in z’n geheel af. Van de elfduizend woningen gingen er tienduizend in vlammen op. Aantal dodelijke slachtoffers: één. Noren raken niet snel in paniek.
In het stadspark staat een standbeeld van Gange-Rolf. Rollon, in het Frans. Toen hij vanwege plunderingen en verkrachtingen verbannen werd uit Noorwegen, trok hij naar Frankrijk. Stichtte Normandië en begon een geslachtslijn waardoor later Willem de Veroveraar het levenslicht zag. Engeland bestaat dankzij een brute verkrachter, zou je dus kunnen zeggen.
Dieper de stad in drinken we koffie bij het Jugendstilsenteret. In Ålesund is een boel Art Nouveau architectuur te vinden.
We lopen de haven in. De vuurtoren is ook een hotelkamer. De meest exclusieve van de stad.

Zeeleeuw

In het aquarium, op tien minuten rijden, zwemt de vis gewoon in fjordenwater. Niks kunstmatigs aan.
Daar zijn ook zeeleeuwen. Ooit was er eentje aan komen zwemmen, zomaar uit het wild. Die wilde lekker onder de mensen zijn. Kwam het terras op huppen, kopjes geven, eten snaaien. Toen de verzorgers het niet meer verantwoord vonden, bouwden ze een afrastering. Daar hupte de zeeleeuw omheen, ontdekte dat je ook gewoon door de schuifdeuren van de hoofdingang naar binnen kon en ging zo van binnenuit het terras weer op.
Maar de zeeleeuw werd ouder, en grimmiger. Hij beet een paar keer een kind en dat bezorgde hem een spuitje.
Toch een tragisch einde, van zo’n mooie zondagochtend.